1 ปีในอิสลามมีวันน้อยกว่า

เมื่อไม่นานมาได้ ณ ศูนย์กลางอิสลามแห่งประเทศไทย ผมมีโอกาสได้เข้าฟังฟังสัมนาเรื่องอิสลามกับดาราศาสตร์ บุคคลสำคัญในวงการปฎิทินอิสลามและการคำนวนเวลาละหมาดในแต่ละพื้นที่ของไทยที่ผมจำได้มีสองท่านคือ พลเรือโท ศาสตราจารย์ นคร ทนุวงษ์ (หัจญีอาลี บิน มุหัมมัด) เจ้ากรมอุทกศาสตร์ และอีกท่านคือ รองศาสตราจารย์นิแวเต๊ะ หะยีวามิง อาจารย์ประจำมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี
เนื้อหาที่เป็นความรู้ใหม่ของผมในวันนั้นมีหลายเรื่อง แต่ที่ผมตื่นเต้นเพราะเพิ่งสังเกตตัวเลขแบบจริง ๆ จัง ๆ ก็คือ ใน 1 ปีปฏิทินอิสลามมีวันน้อยกว่าปฏิทินอื่น
โดยทั่วไป ชนชาติที่ใช้ปฏิทินแบบจันทคติ (ปฏิทินเดิมของไทยก็ด้วย) จะทราบว่าดวงจันทร์จะใช้เวลาโคจรรอบโลกประมาน 29.5 วัน ใน 1 เดือนจึงมี 29 วันบ้าง 30 วันบ้าง ด้วยเหตุนี้ 1 ปีจึงมี 12 x 29.5 = 354 วันในขณะที่โลกโคจรรอบดวงอาทิตย์ 365.24 วัน ดังนั้นเพื่อปรับให้วันตรงกัน ในบางปีจึงต้องมี 13 เดือน ชาวอาหรับ เดิมทีก็ใช้ปฏิทินช่นนี้เรื่อยมาจนกระทั่งอัลเลาะห์พระเจ้าหนึ่งเดียวได้กำหนดให้หนึ่งปีมี 12 เดือน นับแต่นั้นมาในปฏิทินอิสลามจึงไม่มีปีไหนที่มีมากว่าและน้อยกว่า 12 เดือนอีก
นี่นับเป็นที่คลายสงสัยแก่ผมว่าทำไมเืดือนที่ผมถือศีลอดจึงตรงกับเดือนตุลาคมบ้าง กันยายนบ้าง ขยับเข้ามาเรื่อย ๆ ทั้ง ๆ ที่เป็นเดือนรอมฎอนเหมือนเดิม
ปีนี้ ฮิจเราะห์ศักราช (ฮ.ศ.) ที่ 1430 ผ่านมาแล้ว 1430 ปี (อิสลาม) นับแต่เริ่มนับ ฮ.ศ. เมื่อคำนวนด้วยปีแบบสากลก็ผ่านมาประมาณ 1387 ปีเท่า่นั้น
ที่สำคัญกว่านั้นคือเดือนนี้เป็นเดือนรอมฎอน เดือนเดียวที่ถูกระบุในอัล-กุรอาน เดือนที่ประเสริฐที่สุด ก็ขอให้พี่น้องได้ตระหนักถึงความสำคัญ และปฏิบัติอิบาดะห์อย่่างเต็มที่
จบสั้น ๆ ห้วน ๆ